a

 

Wellen

 

b i b l l l l l l

 

Sće hižo raz při Čornym morju w dowolu byli, abo sće w najmodernišim zymskim dowolnišću na Balkanskej połkupje (Bansko) sněhakowali? Wšitko to móžeće w Bołharskej dožiwić.

Hotele při Čornym morju.

Republika Bołharska je stat w Europje. Namakaš ju we wuchodnym dźělu Balkanskeje połkupy. Je někak tak wulka kaž Čěska, abo ma někak třećinu płoniny Němskeje. W Bołharskej bydli nimale 7 640 000 ludźi, štož je jedna dźesaćina němskeho wobydlerstwa. Stolica je město Sofia z 1 300 000 wobydlerjemi. Potajkim bydli kóždy šesty Bołhar we hłownym měsće. Bołharska mjezuje z Čornym morjom na wuchodźe, z Grjekskej a Turkowskej na juhu, z Makedonskej a Serbiskej na zapadźe a z Rumunskej na sewjeru. W lěće 2007 je Bołharska Europskej Uniji přistupiła.

Bołharske krasne města

W Plowdiwje, skoro 6000 lět starym měsće, su so kulturne pomniki kaž amfiteater a staroromski stadion zdźerželi. Jenički delfinarium na Balkanskeje połkupje je w měsće Warna. Njedaloko Warny stej najwjetšej dowolnišći: "Albena" a "Złote pěski".

Katedrala we Warnje.

Rěč a nabožina

Zarjadniska rěč je bołharšćina, a dalše krajne rěče su turkowšćina, cyganšćina a armenšćina. Ortodoksne křešćanstwo je tradicionalna nabožina w Bołharskej - 83,9 % wobydlerjow su prawosławni křesćenjo, dalši 12,2 % su moslemojo.

Dołhe stawizny

Teritorij dźensnišeje Bołharskeje je wot młodokamjentneje doby sem wobsydleny ( 6000 lět do Chrystusa). W měsće Warna bu najstarši wobdźěłany złoty pokład na swěće namakany. Pokład wobsteji z 3000 drohoćinkow, je 6 kilogramow ćežki a je přez 7500 lět stary.

W bronzowej dobje wobsydlachu indogermanske kmjeny kaž na př. Trakojo tutón teritorij. Dźensa namakaja archeologojo husto wažne zawostajenki w "Dolinje trakiskich kralow", znata je tež wuhrjebana trakiska swjatnica "Perperikon". Perperikon je tysaclětny stary archeologiski kompleks, kotrehož kamjentne zbytki su zdźěla wobchowane. Wón bě před 8000 lětami w kamjentnej dobje skalna swjatnica. Pozdźišo w trakiskim času bě wón swjate hłowne město z twjerdźiznu a kralowskim palastom. Trakojo bydlachu tam 3000 lět.

Cyrkej w Nessebaru z 13./14. lětstotka.

Čas bołharskich mócnarstwow

Prěnje bołharske mócnarstwo załoži so w 7. lětstotku. W 10. lětstotku wuwi so w Bołharskej za časa bołharskeho krala Simeona Prěnjeho kyriliske pismo. Dźensa pisaja z nim tež w Bołharskej, Makedonskej, Serbiskej, Ukrainskej, Běłoruskej, Ruskej a Mongolskej.
W 15. lětstotku zdobychu Turkojo Bołharsku, kotraž zhubi z tym swoju njewotwisnosć. Cyłe wobydlerstwo dyrbješe wysoke wotedawki płaćić a bu z namocu k změnje wěry nuzowane. Nimale pjećstow lět traješe turkowska kwakla, doniž njewuswobodźichu Rusojo w lěće 1878 Bołharsku.

Někotre bołharske wosebitostki

Hdyž chcedźa Bołharojo přihłosowanje zwuraznić, wija na rozdźěl wot Serbow z hłowu. A hdyž měnja "ně", nygaja.
Přećeljo wopytaja so mjezsobu husto bjez přeprošenja a wostawaja potom rady do pózdnjeje nocy. To so w Bołharskej tak słuša.

Markantny bołharski muster na talerjach, z ruku pomolowanych.

Wuhnaće zymy

Při nałožku "Kukerimaskerada" kónc zymy wuhnaja ludźo złych zymskich duchow. Při tym předrasća so mužojo na zwěrjata, přeco z maskami a z kožuchami - to su tak mjenowane "kukeri".

Martenica

Woblubowany nałožk je darjenje martenicow, štož su małe čerwjeno-běłe tkane banćiki abo naručnicy. Martenicy daruja so prěnjeho měrca a maja zbožo a strowotu přinjesć. Martenicu nosyš, doniž njewidźiš baćona, najdlěje pak do prěnjeho apryla.

Nestinaria

W juhowuchodnej Bołharskej, wokoło hory Strandźa rejuja na žehliwym wuhlu. Tuta reja rěka "Nestinaria".

Joghurt

Bołharska płaći jako domizna joghorta. Joghurt je njeoficialna narodna jědź. Snadź je to tež přičina za wysoku ličbu stolětnych w Bołharskej.

Wonjata drohoćinka

Bołharski róžowy wolij liči k najlěpšim a najdrohotnišim na swěće. Za jedyn gram wonjateho eteriskeho wolija, kiž wužiwa so w parfimowej industriji, trjebamy pjeć kilogramow róžowych kćenjow. Srjedźišćo tutoho přemysła je město Kazanlak w srjedźnej Bołharskej.

Za gram róžoweho wolija trjebamy pjeć kilogramow róžowych kćenjow.

Jónkrótna hudźba

Wosebitosć legendarnych "Bołharskich hłosow" je jich skoro metaliski zwuk. Wužiwaja specialnu spěwnu techniku, kotraž rěka "Stil wotewrjeneje šije".

 

horje

 

 

 

 

 

 

 

hlej tež: