Wotkryće tobaka

Wotkrywarjo Ameriki nadeńdźechu w 15. lětstotku pola Arawak-Indijanow w Karibice dźiwnušku zwučenosć: Hdyž zetkawachu so k wuradźowanju, kurjachu tobak z rołki, kotruž mjenowachu "tobago". Wot tutoho pomjenowanja wotwodźuje so dźensniše zapřijeće tobak. Španičenjo přinjesechu kurjenje tobaka sobu do Europy.

Wot rostliny k cigareće

Tobak je rostlina, kiž je z běrnami přiwuzna. Jeje łopjena so suša a na wosebite wašnje předźěłaja.
Z toho nastanu cigarety, cigary abo tobak k mumlenju.

	Po žnjach so łopjena tobakoweje rostliny suša.
Ze sušenych tobakowych łopjenow wjerća so kaž tu na Cubje cigary.

Wabjenje

Kurjenje płaćeše dołhi čas jako něšto wurjadne, wulkotne. Tobakowe koncerny narěčachu ludźom we wabjenju, zo je kurjenje rjana zabawa. Tola poněčim pytnjechu kurjacy, zo njekurja z čisteho lóšta, ale dokelž njemóža hižo z tym přestać. Tohodla je dźensa wabjenje za tobak na mnohich městnach zakazane.

Je kurjenje cool?

Mnozy ludźo dźiwaja na swoju strowotu: činja sport, zežiwjeja so strowje. A při wšěm je hišće dosć ludźi, kiž dobrowólnje kurja. Při tym je dźensa jasnje dopokazane, kak zahubnje skutkuje mnohe jědy, kiž su w tobaku. Wuwołaja smjertnu chorosć rak, chorosće dychanskich organow a samo wutrobowy infarkt.
Jěd nikotin čini će ćělnje wotwisneho wot kurjenja, a to wot prěnjeje cigarety sem. Wón čini kurjakam tak ćežko, z kurjenjom přestać.
Štož smy hišće zwěsćili: štóž kuri, smjerdźi a dóstanje žołte zuby a nažołč porsty.
Tuž sej derje přemysliće, što je wam wažniše: strowota abo kurjenje.

Pasiwne kurjenje

Tola nic jenož swójske kurjenje wadźi strowoće. Kurjak nješkodźi jenož sebi samomu, ale tež druhim, kiž su w samsnej stwě. To płaći wosebje za dźěći, pola kotrychž móže pasiwne kurjenje chorosće wuwołać.
Dźensa prócuja so politikarjo wo zakazanje kurjenja w hosćenach, zo bychu tež njekurjacy woměrje jěsć hić móhli.

horje

hlej tež: